Sámit
Sámit (suomagillii Saamelaiset, dárogillii ja ruoŧagillii Samer ruoššagillii Саамы) dahjege sápmelaččat ásset Ruoššas, Suomas, Ruoŧas ja Norggas. Sámiid ássanguovlu gohččoduvvo Sápmin. Norggas ássá sullii 50-65 000 sápmelačča, Ruoŧas sullii 20 000, Suomas 9 350 [1] ja Ruoššas sullii 2000. Stuorit oassi sámiin hupmet sámegiela, mii lea okta suopmelaš-ugralaš giella mii muhtin muddui sulastahttá suomagielas. Odne gávdnojit maiddái máŋga sámit geat eai šat sámás ja identiteahttavuođđu lea dál varas dahje sogas, ii gielas.
Sisdoallu |
[rievdat] Čearddalaš dovddaldagat
Sámiid álbmotbeaivi lea guovvamánu 6. beaivve. Guovvamánu 6. beaivi avvuduvvo deaivvadeami geažil maid sámit golmma riikkas dolle guovvamánu 6. beaivvi 1917 Troandamis, Norggas.
[rievdat] Sámi leavga
Sámi leavgga lea hábmen dáiddar Astrid Båhl, gii vuittii Sámiráđđi hábmengilvvu. Leavga dohkkehuvvui Åres Ruoŧas sámiid 13. konfereanssas borgemánu 15. beaivve 1986.
- Váldoartihkal: Sámi leavga
[rievdat] Sámi levgenbeaivvit
- Guovvamánu 6.: Sámi álbmotbeaivi
- Njukčamánu 2.: Suoma Sámedikki vuođđudanbeaivi (1996).
- Njukčamánu 22. ja 28. beivviid gaskasaš sotnabeaivi: Márjjabeaivi
- Geassemánu 20. ja geassemánu 26. beivviid gaskasaš lávvardat: Mihcamárbeaivi
- Borgemánu 9.: Ovttastuvvan Našuvnnaid álbmogiidgaskasaš álgoálbmot beaivi
- Borgemánu 15.: Sámi leavgga dohkkehanbeaivi
- Borgemánu 18.: Sámiráđi vuođđudanbeaivi (1956).
- Borgemánu 26.: Ruoŧa Sámedikki vuođđudanbeaivi (1993).
- Golggotmánu 9.: Norgga Sámedikki vuođđudanbeaivi (1989).
- Skábmamánu 9.: Suoma Sámi Parlameantta vuođđudanbeaivi (1973).
- Skábmamánu 15.: Isak Saba riegádanbeaivi
[rievdat] Historjá
- Váldoartihkal: Sámi historjá
[rievdat] Sámiid dološ osku
[rievdat] Sámedikkit
Sámedikkit leat sámiid álbmotválljen parlameanttat.
- Váldoartihkal: Sámediggi, Norga
- Váldoartihkal: Sámediggi, Ruoŧŧa
- Váldoartihkal: Sámediggi, Suopma
[rievdat] Álgoálbmot státus
[rievdat] Gáldut
- ↑ Saamelaisten lukumäärä vuoden 2007 Saamelaiskäräjävaaleissa Sámediggi ja Väestörekisterikeskus. referánsabeaivi: cuoŋománu 24. 2009. (suomagillii)