Kalaallit Nunaat

Wikipedias
Njuike: navigašuvdna, oza

| style="text-align: center; padding: 1em;" | Flag of .svg | style="text-align: center; padding: 1em;" | [[File:|85px]] |-----




#EFEFEF
Oaivegávpot Nuuk
Viidodat
-Sisčáhci
2 166 086 km²
83.1
Olmmošlohku
-Populašuvdnačoahkkisvuohta
-Olmmošlogu lassáneapmi
56 452
ássi / km²
 % ()
Valuhta
()
BÁB ()
-Oktiibuot
-Per ássi
sajis

HDI ()
sajis
Áigeavádat
-Geasseáigi
UTC +0 dasságo UTC -4
Iehčanasvuohta

Oanádus
Riikadovddaldat

fievrrut:
girdit:


Kalaallit Nunaata gárta.

Kalaallit Nunaat (muhtumin maid Ruonáeana, dánskkagillii: Grønland) lea máilmmi stuorimus suolu. Kalaallit Nunaat gullá Dánmárkui, muhto das lea maid siskkáldas iešstivrejupmi, iige dat omd. gula EU:ii, dego Dánmárku. Politihkalaččat Kalaallit Nunaat gullá Eurohpái, muhto geográfalaččat Davvi-Amerihkái.

Sisdoallu

[rievdat] Namma

Ruonáeatnama kalaallisutgiel namma lea Kalaallit Nunaat, mii máksá 'olbmuid eana'. Ovdal go ođđa čállinvuohki váldojuvvui atnui 1970-logus namma čállo Kalâtdlit Nunât. Dakkár riikka namma lei maid poastamearkkain jagi 1978 rádjái.

Riikka dánskkagiel namma, Grønland lea vikiŋggaid árbi ja máksá ’ruonas eana’, mas boahtá maiddái riikka nubbi davvisámegiel namma.

[rievdat] Historjá

[rievdat] Politihkka

Inatsisartut lea Kalaallit Nunaata ovtta gámmára parlameanta. Das leat 31 lahtu, geat válljejuvvojit njealji jagi gaskkaid relatiiva válgavugiin. Kalaallit Nunaatas mannet maiddái guokte parlameanttalahtu Dánmárkku stuorradiggái.

Váldobellodagat leat sosiálademokráhtalaš Siumut ja liberálalaš Atassut. Jagi 2009 stuorámus bellodahkan šattai gurut beale Inuit Ataqatigiit.

Jagi 1975 rájes Kalaallit Nunaat gulai EECii, muhto guđii dan jagi 1985. Dan dihte iešstivrenguovlun Kalaallit Nunaat ii gulage Eurohpá uniovdnii, vaikka dat gullá Davviriikkaid ráđđái lahttun.

Kalaallit Nunaata oaiveministtar lea Kuupik Kleist, gii gullá Inuit Ataqatigiit -bellodahkii.

[rievdat] Hálddahusguovllut

[rievdat] Dálá guovlojuohkin

Hálddahusguovllut ođđajagimánu 1. 2009 rádjái

Ođđajagimánu 1. 2009 rájes Kalaallit Nunaat lea juhkkojuvvon njealji hálddahusguvlui: Kujalleq, Qaasuitsup, Qeqqata ja Sermersooq. Stuorra Davvenuorta-Kalaallit Nunaata Álbmotmeahcci ii gula mange hálddahusguvlui. Dasa lassin amerihkálaš girdinšillju Thule Air Base (Pituffik), mii lea enklávan Qaasuitsup-hálddahusguovllu siste, ii gula mange hálddahusguvlui.


[rievdat] Boares guovlojuohkin

Ođđajagimánu 1. 2009 rájes Kalaallit Nunaatas ledje golbma leana: Kitaa/Oarje-Ruonáeatnan, Tunu/Nuorta-Ruonáeatnan ja Avannaa/Davvi-Ruonáeatnan. Kitaas ledje 15 gieldda, Tunus guokte ja Avannaas okta. Stuorra Davvenuorta-Kalaallit Nunaata Álbmotmeahcci lei buot golbma leanain, iige gullo gosage gilddii.

[rievdat] Kitaa (Oarje-Ruonáeatnan)

Kalaallit Nunaata golbma boares leana

Lulligielddat:

Guovdogielddat:

Davvigielddat:

[rievdat] Tunu (Nuorta-Ruonáeatnan)

[rievdat] Avannaa (Davvi-Ruonáeatnan)

[rievdat] Ekonomiija

[rievdat] Johtalat

[rievdat] Kommunikašuvdna

[rievdat] Geologiija

[rievdat] Álgoávdnasat

[rievdat] Eatnandiehtu

[rievdat] Dálki

[rievdat] Kultuvra

[rievdat] Ruonáeatnanlaččat

[rievdat] Oahpahus

[rievdat] Oskkoldat

[rievdat] Giella

Kalaallit Nunaata virggálaš giella lea ruonáeatnangiella, muhto dánskkagiella lea maid dehálaš giella.

[rievdat] Geahča maid

[rievdat] Gáldut

  1. Baunbæk, Lene (doaim.): Greenland in Figures 2010 05.2010. Statistics Greenland. referánsabeaivi: 21.06.2010. (eaŋgalsgillii)
Persovnnalaš bargoneavvu
Namespaces

Variants
Actions
Navigašuvdna
Prošeakta
Gielladikšun
Neavvobumbá
Eará gielaide